Bir arazinin orman sayılıp sayılmadığı; üzerine yapı yapılıp yapılamayacağını, ağaçlarının nasıl kesileceğini ve orman izni gerekip gerekmediğini belirler. Bu soruyu 6831 sayılı Orman Kanunu’nun 1. maddesindeki tanım ve istisnalar, orman kadastrosu ve orman sayılmayan tapulu taşınmazlar yönetmeliği yanıtlar.
Aşağıdaki araç size en fazla beş soru sorar: tapudaki nitelik, tapudaki belirtme, orman kadastrosunun durumu, arazideki ağaç örtüsü ve gerekirse ağaç topluluğunun büyüklüğü. Her sonucun yanında dayandığı madde ve atmanız gereken adım yazar.
Olası sonuçlar ve dayanakları
Orman rejiminde sayılır
Tapuda niteliği orman, eylemli orman veya fiilî orman olarak tescil edilmiş taşınmazlar, parsel sınırları ve mülkiyeti esas alınarak orman rejiminde olan yer sayılır ve amenajman planı kapsamında yönetilir. Bu yerlerde orman sayılmayan tapulu taşınmazlara özgü ağaç faydalanma usulü (tutanakla kesim) uygulanmaz.
Dayanak: Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 4/3, 5/5
- Özel mülkiyetteki ormanda yapı ve kullanım kuralları için hususi ormanlar (52. madde) bölümüne bakın.
- Kesin durum için orman işletme müdürlüğünden taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu yazılı olarak sorun.
Kesinleşmiş kadastroya göre orman sınırları içinde
Bu belirtme, taşınmazın kesinleşmiş orman tahdidi veya kadastrosuna göre Devlet ormanı olarak sınırlandırılan alanda kaldığını gösterir. Orman idaresi gerekirse önce kadastro ve 2/B uygulaması yapar; uygulama kesinleşince malike rızaen terk için 30 gün süre verilir, terk edilmezse tapu iptali ve orman olarak tescil davası açılır.
Dayanak: Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 4/5; 6831 s. Kanun md. 11
- Kadastro tutanağını ve haritasını, kesinleşme tarihini öğrenin. Kanun'a göre kesinleşmeden on yıl geçtikten sonra kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak Hazine dışında kimse itiraz edemez ve dava açamaz (md. 11).
- Dava ve hak kaybı konularında bir avukattan destek alın.
Orman sayılır
Kesinleşmiş orman kadastrosuna göre orman sınırları içinde kalan yer ormandır. Kesinleşen Devlet ormanları Hazine adına orman vasfıyla tapuya tescil edilir. Kadastro tutanak ve haritalarına askı ilanından itibaren otuz gün içinde kadastro mahkemesinde dava açılabilir; süre geçince kesinleşir.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 7, 11
- Bu alanda maden, enerji, yol, su veya başka bir tesis için 6831 sayılı Kanun'un 16, 17/3 veya 18. maddesine göre izin gerekir: Orman izni nasıl alınır rehberine bakın veya teklif isteyin.
Orman sınırları dışına çıkarılmış (2/B alanı)
2/B uygulamasında, 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman niteliğini tam olarak kaybetmiş ve tarım, hayvancılık veya yerleşim alanı olarak kullanılmasında yarar görülen yerler orman sınırları dışına çıkarılır. Devlete ait olanlar Hazine adına çıkarılır; uygulama kesinleşince tapuda tescil yapılır. Ancak 2/B ile çıkarılıp fiilen orman olduğu Orman Genel Müdürlüğünce tespit edilen yerler, talep üzerine Orman Genel Müdürlüğüne tahsis edilir ve orman vasfıyla tescil edilir.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 2, 11; Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 3
- Üzerinde ağaç varsa kesim usulü için Tapulu arazide ağaç kesimi rehberi sayfasına bakın.
Orman sayılmaz
Kesinleşmiş orman kadastrosuna göre orman sınırları dışında kalan yer orman sayılmayan yerdir. Bu yerlerde tapuda kişiler adına kayıtlı taşınmazların tapu kayıtları esas alınır ve başkaca değerlendirme yapılmaz.
Dayanak: Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 3, 7/2
- Belediye yapı ruhsatı için ağaç yoktur belgesi istenirse ağaç yoktur belgesi rehberine bakın.
Büyük olasılıkla orman sayılmaz; kadastro durumu teyit edilmeli
Kanun'a göre orman, ağaç ve ağaççık toplulukları yerleriyle birlikte orman sayılır. Ağaç topluluğu bulunmayan yer bu tanıma girmez. Ancak orman sınırını kesin olarak orman kadastrosu belirler; kadastrosu yapılmamış yerlerde 3402 sayılı Kadastro Kanunu'na göre belirlenen orman sınırı da aynı nitelikte kabul edilir.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 1, 7
- Kesin durum için orman işletme müdürlüğünden taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu yazılı olarak sorun.
- Alan daha önce orman olup yandıysa veya ağaçları kesildiyse sonuç değişebilir; bu durumu ayrıca belirtin.
Orman sayılmaz (meyve ağaçları istisnası)
Tapulu veya tasarruf belgeli özel mülkiyette bulunan, muhitin özelliklerine göre yetişmiş veya yetiştirilecek fıstık çamlıkları ve palamut meşelikleri dahil her nevi meyveli ağaç ve ağaççıklar ile sahipli arazideki aşılı ve aşısız zeytinlikler orman sayılmaz. Orman sınırları içinde veya bitişiğinde ise bu istisna için tapu gerekir.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 1/H, 1/İ
- Fıstık çamı, palamut meşesi veya Devlet ormanlarında da bulunan türler kesilecekse işletme şefliğinin tutanağı gerekir: Tapulu arazide ağaç kesimi rehberi.
Orman sayılmaz (tarım arazisindeki ağaçlar)
Orman sınırları içinde veya bitişiğinde tapulu, orman sınırları dışında ise her türlü tasarruf belgesiyle özel mülkiyette bulunan ve tarım arazisi olarak kullanılan, dağınık veya yer yer küme ve sıra halindeki ağaç ve ağaççıklarla örtülü yerler orman sayılmaz. Yönetmeliğe göre küme, kapalılığı %10'dan fazla ve üç hektardan küçük ağaç topluluğudur.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 1/F; Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 3
- Bu ağaçların kesimi ve satışı işletme şefliğinin tutanağıyla yapılır: Tapulu arazide ağaç kesimi rehberi.
Orman sayılmaz (ekim ve dikimle yetiştirilen ağaçlar)
2020 yılında Kanun'a eklenen (K) bendine göre orman sınırları dışında olup, alan büyüklüğüne bakılmaksızın sahipli arazilerde ekim ve dikim yoluyla yetiştirilen her nevi ağaç ve ağaççıklarla örtülü yerler orman sayılmaz.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 1/K (7255 s. Kanun, 28.10.2020)
- Kendi ihtiyacınız için kesimde tutanak düzenlenir; pazar satışı için kesimler keşif, damga ve nakliye işlemlerine tabidir: Tapulu arazide ağaç kesimi rehberi.
İnceleme gerekir
Ekim ve dikimle yetiştirilen ağaçlar için alan sınırı olmayan (K) istisnası yalnızca orman sınırları dışındaki sahipli araziler için geçerlidir. Taşınmazın orman sınırına göre konumu belli değilse, yönetmeliğe göre tapulu taşınmazdaki ağaç topluluğu tapu sınırları esas alınarak değerlendirilir: üç hektardan küçükse orman sayılmayan, üç hektar veya daha büyükse orman sayılan yer kabul edilir.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 1/K; Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 4/2
- Kesin durum için orman işletme müdürlüğünden taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu yazılı olarak sorun.
Orman sayılmaz (Kanun'daki diğer istisnalar)
Sazlıklar, step bitkileriyle örtülü yerler, her çeşit dikenlikler, parklar ve şehir mezarlıkları ile kasaba ve köylerin sınırları içindeki eski (kadim) mezarlıklar orman sayılmaz. Funda veya makilerle örtülü yerler ise yalnızca orman ve toprak muhafaza karakteri taşımıyorsa orman sayılmaz; bu nitelik arazide incelenir.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 1/A, B, C, Ç, D, J
- Funda-maki örtüsünde koruma niteliği tartışmalı olabilir; kesin durum için orman işletme müdürlüğünden taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu yazılı olarak sorun.
Yanmış orman alanı orman sınırları dışına çıkarılamaz
Kanun'un 2. maddesi, orman niteliğini kaybetmiş yerlerin orman sınırları dışına çıkarılmasını düzenler; ancak bu hüküm yanan orman sahalarında hiçbir şekilde uygulanmaz. Yani yangın, alanın orman sınırları dışına çıkarılması için bir yol açmaz.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 2
- Kesin durum için orman işletme müdürlüğünden taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu yazılı olarak sorun.
Orman sayılmaz (3 hektar kuralı)
Tapulu taşınmazdaki ağaç ve ağaççık topluluğunun bulunduğu yer tapu sınırları esas alınarak değerlendirilir; üç hektardan küçükse orman sayılmayan yer kabul edilir. Kanun da orman sınırları dışında olup yüzölçümü üç hektarı aşmayan sahipli arazilerde tabii olarak yetişen ağaç ve ağaççıklarla örtülü yerleri orman saymaz.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 1/G; Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 4/2
- Taşınmaz kesinleşmiş kadastroya göre Devlet ormanı içinde kalıyorsa bu sonuç geçerli değildir; kadastro durumunu teyit edin.
- Bu ağaçlardan yapacak ve yakacak ihtiyacı işletme şefliğinin tutanağıyla karşılanır: Tapulu arazide ağaç kesimi rehberi.
Orman sayılır (hususi orman olabilir)
Tapulu taşınmazdaki ağaç topluluğunun bulunduğu yer üç hektar veya daha büyükse, mülkiyet durumu esas alınarak orman sayılan yer kabul edilir. Bu ormanlar hususi orman ya da kamu tüzel kişisine ait orman olarak tesis edilir ve yapılacak amenajman planı kapsamında yönetilir.
Dayanak: Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 4/2; 6831 s. Kanun md. 1
- Özel mülkiyetteki ormanda bölünme yasağı ve yapı kuralları için hususi ormanlar (52. madde) bölümüne bakın.
- Kesin durum için orman işletme müdürlüğünden taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu yazılı olarak sorun.
İnceleme gerekir: alan ve kapalılık ölçülmeli
Sonucu iki ölçü belirler: ağaçların toprağı %10 veya daha fazla örtüp örtmediği (topluluk) ve topluluğun tapu sınırları içinde üç hektardan küçük olup olmadığı. Üç hektardan küçük topluluk orman sayılmaz, üç hektar ve üzeri orman sayılır.
Dayanak: Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 3, 4/2
- Alan ve kapalılık, ağaçların cinsi ve yaşı, orman sınırına göre durum gibi bilgiler arazi inceleme raporunda yer alır (Yönetmelik md. 3, Ek-1).
- Kesin durum için orman işletme müdürlüğünden taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu yazılı olarak sorun.
İnceleme gerekir: Kanun'daki istisnalar çoğunlukla sahipli arazi arar
Kanun'daki istisnaların çoğu (meyve ağaçları, tarım arazisindeki ağaçlar, 3 hektarı aşmayan sahipli arazi, ekim-dikimle yetiştirilen ağaçlar) taşınmazın tapu veya tasarruf belgesiyle sahipli olmasını arar. Tapusuz bir yerde ağaç ve ağaççık topluluğu varsa bu istisnalardan yararlanması güçtür; durum orman kadastrosuna göre belirlenir.
Dayanak: 6831 s. Kanun md. 1, 7
- Kesin durum için orman işletme müdürlüğünden taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu yazılı olarak sorun.
Bu araç bir ön değerlendirmedir; resmî görüş veya kadastro kaydı yerine geçmez. Kesin durumu orman kadastrosu ve orman idaresinin incelemesi belirler. Yanıtlarınız sunucuya gönderilmez.
Kanuna Göre Orman Nedir?
6831 sayılı Orman Kanunu’nun 1. maddesine göre tabii olarak yetişen veya emekle yetiştirilen ağaç ve ağaççık toplulukları, yerleriyle birlikte orman sayılır. Yani belirleyici olan ağaçların tek tek varlığı değil, bir topluluk oluşturmalarıdır. Aynı madde, bu tanıma girse de orman sayılmayan yerleri tek tek sayar:
| Bent | Orman sayılmayan yer | Şart |
|---|---|---|
| A, B, C | Sazlıklar, step bitkileriyle örtülü yerler, her çeşit dikenlikler | — |
| Ç, D | Parklar; şehir mezarlıkları ve kasaba ve köy sınırları içindeki eski (kadim) mezarlıklar | — |
| E | Civardaki ormanlarda tabii olarak yetişmeyen ağaç türlerinin bulunduğu yerler | Sahipli arazi |
| F | Tarım arazisi olarak kullanılan, dağınık veya yer yer küme ve sıra halinde ağaçlarla örtülü yerler | Orman sınırı içinde veya bitişiğinde tapulu; dışında her türlü tasarruf belgesi |
| G | Tabii olarak yetişen ağaç ve ağaççıklarla örtülü yerler | Orman sınırları dışında, yüzölçümü 3 hektarı aşmayan sahipli arazi |
| H | Fıstık çamlıkları ve palamut meşelikleri dahil her nevi meyveli ağaç ve ağaççıklar | Orman sınırı içinde veya bitişiğinde tapulu; dışında her türlü tasarruf belgesi |
| İ | Aşılı ve aşısız zeytinlikler; şartları yerine getirilmiş yabani zeytinlik, fıstıklık, sakızlık ve harnupluklar | Sahipli arazi |
| J | Funda veya makilerle örtülü yerler | Orman ve toprak muhafaza karakteri taşımaması |
| K | Ekim ve dikim yoluyla yetiştirilen her nevi ağaç ve ağaççıklarla örtülü yerler | Orman sınırları dışında, alan büyüklüğüne bakılmaksızın sahipli arazi (2020’de eklendi) |
Tablodaki istisnaların çoğu sahipli arazi şartı taşır ve bir kısmı taşınmazın orman sınırının içinde mi dışında mı kaldığına bakar. Bu yüzden araç önce tapu ve kadastro durumunu sorar.
Orman Kadastrosu ve 2/B: Sınırı Kim Belirler?
Ormanların sınırlarını ve ormanlarla bitişik taşınmazların ortak sınırlarını orman kadastro komisyonları belirler. Henüz orman kadastrosuna başlanmamış yerlerde, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’na göre belirlenen orman sınırı da orman kadastro komisyonunca belirlenmiş sınır niteliği kazanır (6831 md. 7).
- İlan ve itiraz: Komisyonun tutanak ve haritaları otuz gün askıda ilan edilir. İtirazı olanlar askı tarihinden itibaren otuz gün içinde kadastro mahkemesinde dava açabilir; açılmazsa kadastro kesinleşir (md. 11).
- On yıl sınırı: Kesinleşmeden on yıl geçtikten sonra kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak Hazine dışında kimse itiraz edemez ve dava açamaz (md. 11).
- 2/B uygulaması: 31.12.1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman niteliğini tam olarak kaybetmiş; tarla, bağ, bahçe gibi tarım alanı, otlak ve yaylak gibi hayvancılık alanı veya toplu yerleşim alanı olarak kullanılmasında yarar görülen yerler orman sınırları dışına çıkarılır (md. 2/B).
- 2/B uygulanamayan yerler: Muhafaza ormanları, millî parklar, tabiat parkları, tabiatı koruma alanları, izin ve irtifak hakkı tesis edilen ormanlık alanlar ve orman rejimine alınan yerlerde bu nitelikleri devam ettikçe; yanan orman sahalarında ise hiçbir şekilde 2. madde uygulanmaz (md. 2).
- Fiilen orman olan 2/B yerleri: 2/B ile çıkarıldığı halde fiilen orman olduğu Orman Genel Müdürlüğünce tespit edilen yerler, talep üzerine Orman Genel Müdürlüğüne tahsis edilir ve orman vasfıyla tescil edilir (md. 11).
Tapulu Arazide Üç Ölçü: Nitelik, Belirtme, 3 Hektar
Orman Sayılmayan Tapulu Taşınmazlar Üzerindeki Ağaç ve Ağaççıklardan Faydalanılması Hakkında Yönetmelik, tapulu taşınmazların nasıl değerlendirileceğini somutlaştırır:
- Tapudaki nitelik: Tapuda niteliği orman, eylemli orman veya fiilî orman olarak tescilli taşınmazlar orman rejiminde sayılır. Ham toprak, çalılık, meşelik, ağaçlık, çamlık, koru gibi nitelikler ise taşınmazı doğrudan orman yapmaz; ağaç örtüsüne göre incelenir (md. 4/3, 4/4).
- Tapudaki belirtme: Kesinleşmiş orman tahdidi veya kadastrosuna göre Devlet ormanı içinde kalan özel mülklerin tapusuna “kısmen/tamamen orman sınırları içerisinde kalmaktadır” belirtmesi konur. Uygulama kesinleşince malike rızaen terk için 30 gün verilir; terk edilmezse tapu iptali ve orman olarak tescil davası açılır (md. 4/5).
- 3 hektar kuralı: Tapulu taşınmazdaki tabii veya emekle yetiştirilmiş ağaç topluluğunun bulunduğu yer tapu sınırları esas alınarak değerlendirilir. Üç hektardan küçükse orman sayılmayan, üç hektar veya daha büyükse mülkiyetine göre orman sayılan yer kabul edilir ve amenajman planıyla yönetilir. Kanun’un (K) bendindeki ekim-dikim istisnası bu kuralın dışındadır (md. 4/2).
- Topluluk ve dağınıklık: Ağaç tepe çatılarının toprağı %10 veya daha fazla örtmesi topluluk, %10’dan az örtmesi dağınık olma hâlidir. Kapalılığı %10’dan fazla ve üç hektardan küçük topluluklar küme sayılır (md. 3).
Sonuç Neyi Değiştirir?
| Durum | Ne olur? |
|---|---|
| Orman sayılırsa (Devlet ormanı) | Maden, enerji, yol, su, haberleşme gibi her türlü tesis için 6831 sayılı Kanun’un 16, 17/3 veya 18. maddesine göre orman izni gerekir; bedel ve teminat ödenir. |
| Orman sayılırsa (özel mülkiyet) | Hususi orman olarak amenajman planıyla yönetilir; bölünme ve yapı kuralları için 52. madde uygulanır. |
| Orman sayılmazsa | Orman izni gerekmez. Ağaç kesimi ve satışı, ağacın türüne ve kullanım amacına göre işletme şefliğinin tutanağı, gerekirse keşif, damga ve nakliye işlemleriyle yapılır: tapulu arazide ağaç kesimi rehberi. |
| İnceleme gerekirse | Orman kadastro haritası ve tutanağı, ağaç topluluğunun alanı ve kapalılığı arazide belirlenir. |
Kesin Sonuç Nasıl Öğrenilir?
- Tapu kaydına bakın: Taşınmazın niteliğini ve beyanlar hanesindeki belirtmeleri kontrol edin.
- Kadastro durumunu öğrenin: Taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu ilgili orman işletme müdürlüğüne yazılı olarak sorun; kadastronun kesinleşme tarihini de öğrenin.
- Arazi durumunu belgeleyin: Ağaçların cinsi, yaşı, kapladığı alan ve kapalılığı, orman sınırına göre durum gibi bilgiler, yönetmeliğin Ek-1’inde örneği bulunan arazi inceleme raporunda yer alır.
- Sonuca göre ilerleyin: Orman sayılan alanda tesis kurmak için izin dosyası hazırlanır; orman sayılmayan alanda ağaç kesimi tutanakla yapılır.
Sıkça Sorulan Sorular
Soru 1: Arazimin orman olup olmadığını nasıl öğrenirim?
Cevap: Önce tapu kaydındaki niteliğe ve beyanlara bakın, sonra taşınmazın orman kadastrosuna göre durumunu orman işletme müdürlüğüne yazılı olarak sorun. Kadastro yapılmamış yerlerde arazideki ağaç örtüsü 6831 sayılı Kanun’un 1. maddesine göre değerlendirilir. Bu araç bir ön değerlendirmedir; kesin sonucu kadastro ve idarenin incelemesi belirler.
Soru 2: Tapuda “orman” yazıyorsa ne olur?
Cevap: Tapuda niteliği orman, eylemli orman veya fiilî orman olarak tescilli taşınmazlar parsel sınırları ve mülkiyeti esas alınarak orman rejiminde sayılır ve amenajman planıyla yönetilir (Tapulu Taşınmazlar Yönetmeliği md. 4/3). Çalılık, meşelik, ağaçlık, çamlık veya koru yazması ise taşınmazı doğrudan orman yapmaz; ağaç örtüsüne göre incelenir (md. 4/4).
Soru 3: Tapulu arazide 3 hektar kuralı nedir?
Cevap: Tapulu taşınmazdaki ağaç topluluğunun bulunduğu yer tapu sınırları esas alınarak ölçülür: üç hektardan küçükse orman sayılmayan, üç hektar veya daha büyükse orman sayılan yer kabul edilir (Yönetmelik md. 4/2). Kanun da orman sınırları dışında, yüzölçümü üç hektarı aşmayan sahipli arazide tabii olarak yetişen ağaçlarla örtülü yerleri orman saymaz (6831 md. 1/G).
Soru 4: Kendi diktiğim ağaçlar orman sayılır mı?
Cevap: Orman sınırları dışındaki sahipli arazide ekim ve dikim yoluyla yetiştirilen ağaç ve ağaççıklarla örtülü yerler, alan büyüklüğüne bakılmaksızın orman sayılmaz (6831 md. 1/K, 2020’de eklendi). Taşınmaz orman sınırları içinde veya sınırı belirsizse bu istisna doğrudan uygulanmaz; 3 hektar kuralıyla birlikte incelenir.
Soru 5: Zeytinlik, fındıklık veya meyve bahçesi orman sayılır mı?
Cevap: Sahipli arazideki aşılı ve aşısız zeytinlikler (md. 1/İ) ile fıstık çamlıkları ve palamut meşelikleri dahil her nevi meyveli ağaçlarla örtülü özel mülkiyet yerleri (md. 1/H) orman sayılmaz. Orman sınırı içinde veya bitişiğindeki yerlerde bu istisna için tapu, sınır dışındaki yerlerde tasarruf belgesi aranır.
Soru 6: 2/B arazisi orman mıdır?
Cevap: 2/B uygulamasıyla orman sınırları dışına çıkarılan yerler artık orman sınırları dışındadır. Bu yerler 31.12.1981’den önce orman niteliğini tam olarak kaybetmiş ve tarım, hayvancılık veya yerleşimde kullanılmasında yarar görülen alanlardır (6831 md. 2/B). Ancak fiilen orman olduğu Orman Genel Müdürlüğünce tespit edilen 2/B yerleri talep üzerine Orman Genel Müdürlüğüne tahsis edilip orman vasfıyla tescil edilir (md. 11).
Soru 7: Ormanlık alan yanarsa orman olmaktan çıkar mı?
Cevap: Hayır. Orman niteliğini kaybetmiş yerlerin orman sınırları dışına çıkarılmasını düzenleyen 6831 sayılı Kanun’un 2. maddesi, yanan orman sahalarında hiçbir şekilde uygulanmaz. Yangın, alanın orman sınırları dışına çıkarılması için bir yol açmaz.
Soru 8: Orman kadastrosuna itiraz süresi ne kadar?
Cevap: Orman kadastro komisyonunun tutanak ve haritaları otuz gün askıda ilan edilir; itirazı olanlar askı tarihinden itibaren otuz gün içinde kadastro mahkemesinde dava açabilir. Kesinleşmeden on yıl geçtikten sonra kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak Hazine dışında itiraz edilemez ve dava açılamaz (6831 md. 11). Dava süreçleri için bir avukattan destek alınmalıdır.