Şehirlerarası yolların, kavşakların ve şehir girişlerinin önemli bir kısmı orman sayılan alanlardan geçer. Bu noktalara dikilmek istenen reklam ve ilan panoları, bilboardlar ve totemler için orman izni gerekir. Orman mevzuatı bu yapılara iletişim panosu der ve izni 6831 sayılı Kanun’un 17/3 maddesine göre verir.
Pano izinleri, alanı en küçük ama metrekare başına bedeli en yüksek orman izinlerindendir. OGM 2025 ve 2026’da bu izinler için ayrı talimatlar yayımladı: reklam ve ilan amaçlı panolar Değerlendirme Komisyonuna gider, izin türü katsayısı 150’dir, ışıklı ve totem panolarda bedel artırılır. Yanlış izin türü seçilen talepler sistemde hatalı bedel üretir ve iade edilir.
- Dayanak: 6831 s.K. md. 17/3; 17/3 Uygulama Yönetmeliği md. 4/1, 7/3, 10/1, 26; OGM talimatları 07.08.2025 ve 09.09.2026
- İzin alanı: Pano metrekaresi; çift taraflı panoda alan iki katı sayılır (md. 7/3)
- Katsayı: İletişim panosu 15; reklam ve ilan amaçlı iletişim panosu 150 (25.06.2026 oluru)
- Artırım: Işıklı %50, totem ışıksız %70, totem ışıklı %90
- Teminat: Pano büyüklüğünden bağımsız, sabit: bir hektar ağaçlandırma bedelinin onda biri (md. 10/1)
- Süre ve şart: En fazla 5 yıl; pano alanının %20’si orman idaresinin tanıtıcı-uyarıcı ifadelerine ayrılır
İletişim Panosu Nedir, Türleri Nelerdir?
17/3 Uygulama Yönetmeliği iletişim panosunu haberleşme tesisleri arasında sayar (md. 4/1). OGM’nin 07.08.2025 tarihli talimatı ise tanımı netleştirir: standart trafik işaret levhaları dışındaki; reklam ve ilan amaçlı, değişik renk ve şekillerle ışıklı veya ışıksız hazırlanmış yazı, resim ve sembollerle yapılmış bütün levhalar iletişim panosudur. Talimat üç tür sayar:
| Tür | Özellik | Arazi izin bedeline etkisi (reklam ve ilan amaçlı) |
|---|---|---|
| Işıksız iletişim panosu | Sabit veya hareketli yazılı, ışıklandırması olmayan, ayaklı veya ayaksız; bir veya birden fazla yüzü kullanılabilir | Taban hesap (katsayı 150) |
| Işıklı iletişim panosu | Işıklandırma sistemi olan, yazıları sabit veya hareketli | Taban bedele %50 ilave |
| Direkli pano (totem) – ışıksız | Ayaklı, yüksek pano | Taban bedele %70 ilave |
| Direkli pano (totem) – ışıklı | Ayaklı, yüksek, ışıklandırmalı pano | Taban bedele %90 ilave |
ORBİS e-izin modülünde “Haberleşme” grubunda iki ayrı izin türü vardır: iletişim panosu (katsayı 15) ve reklam ve ilan amaçlı iletişim panosu (katsayı 150). OGM’nin 09.09.2026 tarihli talimatına göre reklam ve ilan amaçlı bir talep “iletişim panosu” olarak açılırsa sistem hatalı bedel hesaplar; bölge müdürlükleri bu talepleri düzeltilmek üzere iade eder. Panonun ışıklı/ışıksız, totem olup olmadığı ve tek ya da çift yüzlü olduğu başvuruda ayrıca girilir.
Reklam Panolarında Değerlendirme Komisyonu
Bakanlık Makamının 17.06.2025 tarihli oluruyla yalnızca reklam ve ilan maksatlı iletişim panosu talepleri, Bakan Yardımcısı başkanlığındaki Değerlendirme Komisyonuna sunulur ve komisyon kararına göre işlem yapılır (17/3 Yön. md. 26). Bu nedenle reklam panosu dosyaları bölge müdürlüğünde hazırlandıktan sonra Genel Müdürlüğe gönderilir; süreç diğer 17/3 izinlerine göre daha uzun sürebilir.
Her 17/3 izninde olduğu gibi kamu yararı ve zaruret aranır; heyet önce bozuk orman alanlarında uygun yer araştırır, bozuk alan yoksa diğer alanlarda izin verilebilir (md. 23/2). Panonun orman dışında bir yere dikilememe gerekçesi dosyada açıklanmalıdır.
Başvuru ve Gerekli Belgeler
- 17/3 Yönetmeliği md. 5’teki belgeler: saha analiz raporu, koordinat özet çizelgesi, 1/1000 veya uygun ölçekli vaziyet planı; bedelli izinlerde metraj cetveli ve onaylı keşif özeti; varsa kurum görüşleri,
- Talimatla istenen ek: pano türünü, ebatlarını ve üzerine yazılacak ibareleri gösteren plan, kesit ve görünüşlü proje,
- Haritada panonun izdüşüm alanı çizilir; panonun oturum (ayak) alanı çizilmez (OGM 2026 bilgi notu),
- Ulaşım veya elektrik için ayrıca yol ya da enerji hattı izni istenirse ağaç kesilmemesi esastır (talimat).
Başvuru e-Devlet üzerinden yapılır; belgelerden bir takım fiziksel olarak orman bölge müdürlüğüne teslim edilir. Belgelerin tam listesi için Orman İzni Belge Kontrol Listesi aracını kullanabilirsiniz.
Bedel Hesabı
| Bedel | Hesap | Ödeme |
|---|---|---|
| Ağaçlandırma bedeli | Panonun tek yüz alanı × ağaçlandırma birim m² bedeli | Bir defa |
| Arazi izin bedeli | Pano m² × birim m² bedeli × 150 (Ek-1, reklam ve ilan) × Ek-2 × Ek-3; ışık/totem artırımı; çift yüzlüde iki katı | Her yıl; BAK oranında artar |
| ORKÖY ve erozyon bedeli | Toplam proje (yapım) bedelinin %3’ü ve %2’si | Bir defa |
| Teminat | Sabit: bir hektar ağaçlandırma bedelinin onda biri (2026: 32.369,40 TL) | Bir defa; iade edilir (md. 10/1) |
Örnek (2026): Antalya’da %11–40 kapalı ormanda 3 m × 10 m (30 m²) çift yüzlü, ışıklı reklam panosu: tek yüz için taban arazi izin bedeli 30 × 32,3694 TL × 150 × 1,4 × 2,4 ≈ 489.425 TL; ışıklı olduğu için %50 ilave ile ≈ 734.138 TL; çift yüzlü olduğu için iki katı ≈ 1.468.276 TL/yıl. Ağaçlandırma bedeli tek yüz üzerinden ≈ 971 TL, teminat 32.369,40 TL. Aynı pano reklam ve ilan amaçlı değil de katsayısı 15 olan “iletişim panosu” türünde olsaydı tek yüz taban bedeli onda biri (≈ 48.943 TL) olurdu. Görüldüğü gibi bedelin büyük kısmını izin türü, ışık ve yüz sayısı belirler.
Sitedeki bedel hesaplayıcısı pano alan kuralını ve reklam panosu artırımlarını içermez; pano hesapları için yukarıdaki yöntem kullanılmalıdır.
İzin Şartları ve Taahhüt Senedi Hükümleri
- Süre: İzin süresi en fazla 5 yıldır; süre sonunda uzatma talebi değerlendirilebilir.
- %20 tanıtım alanı: İzin sahibi pano alanının %20’sinde, bölge müdürlüğünün belirleyeceği ormancılık tanıtımı, orman koruma ve yangın önleme amaçlı tanıtıcı-uyarıcı şekil ve ifadeleri kullanmak zorundadır.
- Duvar yasağı: Duvar örülerek üzerine pano yerleştirilecek taleplere izin verilmez; heyelan önleyici gibi başka amaçla yapılmış duvarlar ve tesisler üzerindeki panolar hariçtir, bunlarda ilgili kurumun olumlu görüşü istenir.
- İçerik kısıtları: Alkollü içki ve sigara, genel ahlaka aykırı, ayrımcı veya şiddeti özendiren ibareler ile yasaların ve mahkeme kararlarının yasakladığı içerik kullanılamaz.
- Sorumluluk: Diğer kanunlara göre alınacak izinler (ör. yol idaresi) ve panonun düşmesinden doğacak zararlar izin sahibine aittir; bozulan veya tahrip olan pano yazılı uyarıya rağmen düzeltilmezse izin iptal edilir.
Devlet karayolu ve havaalanı yapımı için verilmiş izinli sahalarda ise farklı bir yol vardır: OGM’nin 16.12.2013 tarihli talimatına göre izin sahibi idare adına tabela izni verilir ve bu tabelalar kira bedelinin yüzde ellisinin orman idaresine ödenmesi kaydıyla üçüncü kişilere kiralanabilir.
Bu Hizmette Bizim Hazırladıklarımız
- Pano yerinin orman kadastrosu ve amenajman planıyla çakıştırılması; doğru izin türünün (iletişim panosu / reklam ve ilan amaçlı) ve pano niteliklerinin belirlenmesi,
- Saha analiz raporu, koordinat özet çizelgesi, izdüşüm alanını gösteren vaziyet planı,
- Başvurudan önce yıllık bedel tahmini, e-Devlet başvurusu ve dosya takibi.
Bu iş OMO 2026 asgari ücret tarifesinde 165 numaralı kaleme (“iletişim panosu izin dosya tanzimi”) karşılık gelir.
Sıkça Sorulan Sorular
Soru 1: Orman alanına reklam panosu dikilebilir mi?
Cevap: Kamu yararı ve zaruret bulunması halinde 6831 sayılı Kanun’un 17/3 maddesine göre iletişim panosu izni verilebilir. Reklam ve ilan amaçlı talepler OGM talimatı gereği Değerlendirme Komisyonunda görüşülür.
Soru 2: İletişim panosu ile reklam panosu arasında fark var mı?
Cevap: ORBİS’te iki ayrı izin türü vardır: iletişim panosu (izin türü katsayısı 15) ve reklam ve ilan amaçlı iletişim panosu (katsayısı 150). Reklam ve ilan amaçlı talebin yanlış türde açılması hatalı bedel hesabına ve dosyanın iadesine yol açar.
Soru 3: Pano izninde izin alanı nasıl hesaplanır?
Cevap: Bedel hesabında pano metrekaresi izin alanı olarak alınır; çift taraflı kullanılan panolarda alan iki katı sayılır (17/3 Uygulama Yönetmeliği md. 7/3). Ağaçlandırma bedeli tek yüz alanı üzerinden hesaplanır.
Soru 4: Işıklı pano veya totem için bedel neden daha yüksek?
Cevap: OGM talimatına göre reklam ve ilan amaçlı panolarda ışıksız pano için hesaplanan arazi izin bedeline ışıklı panoda %50, ışıksız totemde %70, ışıklı totemde %90 ilave edilir.
Soru 5: Pano izninde teminat ne kadar?
Cevap: İletişim panosu izinlerinde teminat pano büyüklüğünden bağımsızdır: bir hektar için cari yıl ağaçlandırma bedelinin onda biri alınır (md. 10/1). 2026 yılı için bu tutar 32.369,40 TL’dir.
Soru 6: Pano izni kaç yıllığına verilir?
Cevap: OGM’nin 07.08.2025 tarihli talimatına göre iletişim panosu izin süresi en fazla 5 yıldır. Süre sonunda uzatma talep edilirse değerlendirmeye alınabilir.
Soru 7: Panonun tamamını reklam için kullanabilir miyim?
Cevap: Hayır. İzin sahibi pano alanının %20’sinde orman idaresinin belirleyeceği ormancılık tanıtımı, orman koruma ve yangın önleme amaçlı tanıtıcı-uyarıcı ifadeleri kullanmak zorundadır.
Soru 8: Mevcut bir istinat duvarının üzerine pano konulabilir mi?
Cevap: Duvar örülerek üzerine pano yerleştirilmesine izin verilmez. Ancak heyelan önleyici veya başka amaçla yapılmış duvar ve tesisler üzerine konulacak panolar bu yasağın dışındadır; bu taleplerde ilgili kurumun olumlu görüşü istenir.